Schoonmaken met minder plastic: begin bij wat op is

Wat raakt het eerst op?

Sommige spullen vervang je vaak, zoals een vaatdoekje of een afwasborstel. Een knijper breekt soms zomaar. Andere gaan jaren mee, zoals een stoffer en blik. Je hoeft niet te wachten tot je alles in één keer anders wilt. Het volgende vervangmoment komt vanzelf.

Daarom staan hieronder de spullen per plek in huis. Bij elk ervan hebben we uitgezocht wat de makers erover vertellen, en waar dat een vergelijking is, staat de link erbij.

Bij het aanrecht

Het vaatdoekje. Bij de zeven sponsdoekjes in onze vergelijking noemen de makers en winkels cellulose en katoen. Cellulose uit hout en katoen tellen volgens de Europese regels voor wegwerpplastic niet als plastic. ¹ Wat bij elk van de zeven ontbreekt, is wat er in de kleurstof of de inkt van een print zit. Lees wat er in een sponsdoekje zit of bekijk de sponsdoekjes naast elkaar. Een microvezeldoek is iets anders: die is van synthetische vezels zoals polyester en polyamide, schrijft Zepig, en kan bij het wassen kleine deeltjes plastic verliezen. ² Die hebben we niet vergeleken.

De afwasborstel. In onze vergelijking van zeven houten afwasborstels noemt geen maker kunststof. Bij elke borstel ontbreekt wel iets, meestal hoe de haren vastzitten. Bij vier van de zeven kun je alleen de kop vervangen en de steel houden.

Bij de was

Wasknijpers. Of een knijper van hout of kunststof is, zie je meteen. Maar er zit ook een veer in, en op het hout kan een laagje zitten. In onze vergelijking van zeven sets wasknijpers staat per set wat de makers erover zeggen. Bij geen van de zeven noemt de maker kunststof. Een houten knijper heeft een metalen veer, een rvs knijper is soms uit één stuk metaal gemaakt en heeft dan geen aparte veer.

Drogerballen. Heb je een droger, dan kun je kiezen tussen ballen van wol en ballen van kunststof. We vergeleken zes sets wollen drogerballen en keken naar wat er meer aan zit: een opdruk op de bal en een zak.

Wasstrips. Ze lossen op in de was, maar de dertien strips die Keuringsdienst van Waarde liet onderzoeken, bevatten allemaal PVA. Dat is een kunststof. ³ Lees wat er in wasstrips zit.

Vegen

Stoffer en blik. Bij een stoffer en blik kijken we naar de steel, de haren, het blik en wat daaraan vastzit. Onze vergelijking van stoffer en blik zet de sets naast elkaar.

Waar je op let

• Kijk naar alle onderdelen, niet alleen het grootste. Een houten borstel kan haren hebben die met iets anders vastzitten. Een houten knijper heeft een veer en soms een laagje op het hout.
• Hout is geen garantie. Zonder kunststof is een product pas als de maker elk onderdeel noemt of je het op zijn foto's ziet. Noemt hij iets niet, dan staat er bij ons dat het ontbreekt.
• Gerecycled kunststof blijft kunststof. Het zegt waar het materiaal vandaan komt, niet waar het van is.
• Rubber en siliconen tellen bij ons als kunststof. De Europese regels voor wegwerpplastic rekenen rubberen producten mee, en ook latex, waar natuurrubber van wordt gemaakt. ¹ Op onze materiaalwijzer lees je waarom we siliconen ook meetellen.
• Staat er iets niet bij? Dan weet je het niet. Dat betekent niet meteen dat er plastic in zit. Het betekent dat de maker het niet zegt.

Wat hier niet in staat

Dit gaat over spullen, niet over schoonmaakmiddelen. Wat er in zeep, tabletten of een allesreiniger zit, hebben we niet uitgezocht, dus daar zeggen we niets over. Ook emmers en dweilen vergelijken we nog niet. Heb je er een nodig, kijk dan bij het vervangmoment waar het van is, en wat de maker niet noemt.