Zit er plastic in wasstrips?

Wat is PVA?

PVA staat voor polyvinylalcohol. Soms zie je ook de afkorting PVOH. ⁵ Het is een synthetisch polymeer, schrijft de Rijksoverheid. ² Synthetisch betekent: in een fabriek gemaakt, niet uit de natuur gehaald.

In een wasstrip is PVA de drager. Het houdt het wasmiddel bij elkaar, tot de strip in het water oplost. ³ Je kent het misschien van het dunne folietje om een vaatwastablet. ⁴

Wat opvalt: het staat niet altijd op het pakje. Op veel strips die zich plasticvrij noemden, stond PVA niet bij de ingrediënten. Toch zat het erin. ¹

Telt PVA als plastic?

Scheikundig wel. "PVA is een synthetisch polymeer, het komt uit een fabriek", zegt plasticonderzoeker Heather Leslie tegen Keuringsdienst van Waarde. ¹

Voor wat als plastic telt, volgen wij de Europese regels voor wegwerpplastic. Daar valt alles onder wat van een polymeer is gemaakt, behalve natuurlijke stoffen die niet chemisch zijn veranderd. Ook kunststof die bedoeld is om biologisch af te breken, telt mee. ⁶ PVA wordt in die regels niet bij naam genoemd. Maar het is geen natuurlijke stof, en daarom telt het bij ons als kunststof. Op onze materiaalwijzer lees je hoe we dat voor alle materialen indelen.

De Reclame Code Commissie kwam op hetzelfde uit. Mother's Earth adverteerde met "vrij van plastic". Wie dat leest, verwacht dat er geen enkele vorm van plastic in zit, vond de commissie. De strips bevatten PVA, een synthetisch polymeer. Daarom noemde de commissie de claim misleidend. ⁷ Mother's Earth had de tekst toen al aangepast.

Plastic, maar geen microplastic

Dat klinkt tegenstrijdig, maar het kan allebei waar zijn. De Europese regels voor microplastics gaan over kleine, vaste deeltjes. Wat oplost in water, valt erbuiten. ⁸ Daarom vond de Reclame Code Commissie de claim "vrij van microplastics" niet misleidend. ⁷

De Plastic Soup Foundation is het daar niet mee eens. Dat PVA oplost, maakt het volgens de stichting nog niet onschuldig. ⁵

Breekt PVA af?

Hier lopen de meningen uiteen.

Makers wijzen naar tests in een laboratorium. Mother's Earth noemt een test van TÜV: na 28 dagen was 90 procent van hun PVA afgebroken, volgens een gangbare testmethode. ⁹ Een panel van acht deskundigen, bijeengebracht door het bureau SciPinion, vond dat PVA als goed biologisch afbreekbaar mag gelden. Wie dat panel heeft betaald, staat er niet bij. ¹⁰

Anderen zijn kritischer. Twee onderzoekers in de Verenigde Staten rekenden in 2021 voor wat er in dat land met de PVA uit was- en vaatwascapsules gebeurt. Volgens hun model komt ongeveer 61 procent via het slib van de waterzuivering in het milieu terecht en ongeveer 16 procent via het gezuiverde water. Het is een schatting op basis van aannames en van onderzoek naar waterzuiveringen. Om PVA af te breken zijn bacteriën nodig die eraan gewend zijn, en die zijn er niet altijd. ¹¹ Volgens het panel van SciPinion zit die schatting ernaast: in het echt breekt er volgens hen veel meer af. ¹⁰ Heather Leslie zegt dat je PVA na het oplossen niet meer ziet, maar dat het daarmee nog niet is afgebroken. ¹

Een test in een laboratorium zegt iets over afbraak onder vaste omstandigheden. Onderzoek naar wat er in Nederlandse waterzuiveringen met PVA uit wasstrips gebeurt, hebben we niet gevonden. Daarom kunnen we niet zeggen wie er gelijk heeft.

Bestaat er een strip zonder PVA?

Sinds maart 2026 verkoopt Mother's Earth ook een wasstrip zonder PVA. Er zit een ander dragermateriaal in. Welk materiaal dat is, staat er niet bij. ³ Of daar een andere kunststof in zit, weten we dus niet.

Wat kun je gebruiken in plaats van een wasstrip?

Dat is lastiger dan het lijkt. De Plastic Soup Foundation schrijft dat er op dit moment geen goed kant-en-klaar alternatief is. Ook in gewoon wasmiddel en waspoeder zitten volgens de stichting regelmatig microplastics, zonder dat je dat kunt zien, omdat niet alle ingrediënten op de verpakking hoeven te staan. ¹² Wie een product kiest, kan dus niet altijd uitgaan van het etiket.

Hun eigen tip is wasmiddel zelf maken, van geraspte Marseillezeep of Aleppozeep in water, in een glazen fles. ¹² Dat recept hebben wij niet uitgeprobeerd, en we weten niet hoe goed het de was schoonmaakt.

Wil je liever bij een strip blijven, dan verkoopt Mother's Earth sinds maart 2026 ook een strip zonder PVA, zie hierboven. Waar het andere dragermateriaal van is, staat er niet bij.

Werken wasstrips net zo goed?

De ervaringen lopen uiteen, schrijft Kassa na een rondgang langs onderzoeken. De Consumentenbond vond volgens Kassa dat de was met de strips niet schoner wordt dan met alleen water. Een test van Allewasmiddel.nl met 17 merken liet zien dat de strips ketchup en bier goed verwijderden, maar dat koffie en wijn wisselende resultaten gaven. ⁴ Dat zijn tests van anderen; wij hebben geen wasstrips onderzocht.

Wat we niet weten

• Of er PVA in jouw strip zit, als het niet op het pakje staat. Bij het onderzoek van Keuringsdienst van Waarde zat het ook in strips waar het niet bij stond. ¹
• Hoeveel PVA er in jouw strip zit. Die 60 procent is een gemiddelde van dertien strips. ¹
• Wat er in Nederland in de waterzuivering met PVA uit wasstrips gebeurt. Daar vonden we geen onderzoek over.
• Waar de strip zonder PVA van is gemaakt. ³
• Hoe groot het verschil in milieueffect is met ander wasmiddel. Kassa schrijft dat de impact van PVA op het milieu nog niet helemaal duidelijk is. ⁴

Meer plekken in huis waar je met minder plastic kunt schoonmaken, vind je in Schoonmaken met minder plastic.